Pinksteren 2020

28 mei 2020

Kom, heilige Geest,
spreek altijd tot mijn hart.
En als Gij toch zwijgt,
laat dan uw zwijgen tot mij spreken.
Want zonder U loop ik gevaar
mijn eigen inzicht te volgen
en het te verwarren met wat Gij mij leren wilt.

Bernardus van Clairvaux (1090-1153)

Aan allen die GEESTrijk en ‘geestig’ de weg van het leven willen gaan

Beste mensen,

Toen ik in de derde en vierde klas van de christelijke lagere school in Den Haag zat had ik een hele ´geestige´ Indonesische juffrouw die heel goed en spannend kon vertellen. Iedere ochtend hadden we Bijbelse Geschiedenis en natuurlijk werd er ook aandacht besteed aan Kerstfeest en Pasen. Met Kerst de kerstboom en de kaarsjes in de klas en met Pasen de paashaasjes en de eitjes en natuurlijk de bijbelverhalen rond Kerkst en Pasen met de nodig liedjes. Alleen aan Pinksteren werd weinig of geen aandacht besteed, dat was te moeilijk voor ons, zei juf. Het had iets te maken met vlammetjes en een geest en ik begreep toen dat je daar beter bij uit de buurt kon blijven.

Ik denk dat het Pinksterfeest ook vaak zo door veel mensen is beleefd. Als iets vaags. Iets met vuur en met een geest en met vreemde talen en soms ook met wat overdreven gedoe. Alleen de vraag is natuurlijk of dit terecht is. Pinksteren hoort met Pasen en met Loofhutten tot de drie grote bijbelse feesten. Alle drie de feesten worden in de Thora (het eerste deel van het Oude Testament) genoemd en het volk Israël krijgt heel nadrukkelijk de opdracht deze feesten te vieren. Pasen en Pinksteren zijn oorspronkelijk oogstfeesten en met Pinksteren wordt in de synagoge o.a. uit het boekje Ruth gelezen, behorend tot de Geschriften van Israël. Kerstfeest komt in de bijbel niet voor dat is pas later ontstaan in de oude kerk van de eerste eeuwen.

Over het Pinksterfeest wordt geschreven in het boek Handelingen. Daar wordt verteld wat er geschiedde op die pinksterdag, toen de vijftigste dag na Pasen [= pinksteren > 50] geheel werd vervuld. De leerlingen van Jezus (de apostelen) zijn samen in het huis en dat wordt vervuld met wind en vuur en zij allen worden vervuld met de Geest en dat gaat als een lopend vuurtje. Het roept verwarring op en verbazing bij anderen, bij de Judeeërs, vrome mannen van de Tora. Zij worden ge¬schokt omdat deze vreemdelingen, deze Galileeërs plotseling gaan spreken in hun taal, in hun dialekt, de taal die van hen is, de taal van Tora en Profeten. De taal die voor hen een dode letter is geworden, een systeem van regels, van wetten en voorschriften die mensen eerder vastketenen dan bevrijden. Die taal wordt weer levend, komt tot leven en ze raken buiten zichzelf, ze vervreemden van zichzelf. `Dit kan toch niet, dit kan toch niet waar zijn. Zij zijn toch allen Galileeërs en hoe kunnen wij hen dan horen spreken in onze eigen taal over de grote daden van God?’

We lezen in het boek Handelingen dat sommigen met de zaak verlegen zijn en zich afvragen wat wil dit toch betekenen? En toch, het gaat om de Geest die is uitgestort. En de gemeente van Jezus, die leeft vanuit die Geest, vormt een gemeenschap, waar mensen mogen delen in dat vuur van Gods liefde, waar mensen zich kunnen opwarmen, waar mensen troost kunnen vinden, aan¬dacht, waar mensen ge¬zien worden als mensen met een naam en een gezicht. En toch, helaas, wanneer we kijken naar het kerkelijk bedrijf en al het gedoe eromheen, dan denk je soms, is dit het nou. Zeker wanneer men binnen die kerk de eigen haan koning wil laten kraaien, eigenbelang nastreeft of het eigen gelijk de boventoon wil laten voeren, dan kan het er zeer ongeestelijk aan toe gaan.

De viering van het Pinksterfeest heeft alles met die gemeenschap te maken. Wij maken deel uit van die gemeenschap, wij mogen ons geraakt weten door Gods Geest. Wij mogen in navolging van de levende Heer, de weg gaan die de EEUWIGE ons gewezen heeft, de weg waarin HIJ ons zelf is voorgegaan in Israël en in Jezus. En die weg heeft alles te maken met Gods koninkrijk, met gerechtigheid en vrede, met een nieuwe hemel en een nieuwe aarde, met mensen die opademen, met mensen die durven opstaan en verdergaan.

En juist in onze dagen waarbij wij allen het gevoel hebben dat ‘ongeesten’ ons leven beheersen en wij geconfronteerd worden met onze kwetsbaarheid, hebben wij die Geest heel hard nodig, opdat ons leven ondanks alles GEESTrijk mag worden en ook ‘geestig’ mag zijn en wij van het leven kunnen genieten.

Dat wij dat vuur van het begin mogen inademen en met elkaar spreken een taal van hoop en vrede.

Inspirerende Pinksterdagen toegewenst,
ds. Roel de Meij Mecima.